Die Hervormer

Digitisering van Die Hervormer (1909-1977)

’n Jarelange wens van die NHKA se Kerkargief en Biblioteek het in 2016 in vervulling gegaan. Dit was om die kosbare teks van Die Hervormer digitaal te bewaar en beskikbaar te kan stel.

Na onderhandeling tussen dr Leti Kleyn van die Universiteit van Pretoria se digiteringskantoor, die redaksie van Die Hervormer en die argivaris, mnr Nándor Sarkady, kon dié projek aangepak en voltooi word.

Die volledige, oorspronklike, ingebinde stelle van Die Hervormer is natuurlik vir raadpleging in die Kerkargief beskikbaar. Die Hervormer se volledige indeksering terugwerkend tot 1909 op die DB Text-databasis word intussen deur mev Cecile Spies afgerond.

Ons het aan een van die medewerkers aan die projek by UP, Nadia Grobler, gevra om die proses te verduidelik aan die lesers van Die Hervormer. Sy skryf onder meer:

Die Universiteit van Pretoria, in samewerking met die Internet Archive (IA), het onlangs die groot taak voltooi om alle uitgawes tussen 1909 en 1977 van Die Hervormer te digitiseer, en aanlyn beskikbaar te maak. Die IA is ’n nie-winsgewende aanlynbiblioteek wat vrylik toegang bied tot miljoene boeke, flieks, sagteware, musiek en webtuistes.

UP se digitiseringskantoor beskik onder andere oor twee tafelbladskandeerders wat aan die Universiteit geskenk is deur die IA. Dit is te danke aan hierdie skandeerders dat so ’n groot projek in ses maande afgehandel kon word. Die skandeerders bestaan uit twee digitale kameras, ’n V-vormige glasblad en ’n voetpedaal wat dit maklik maak om twee bladsye gelyktydig af te neem. Daar is dan ook die proses waar hierdie geskandeerde bladsye afgewerk moet word om sodoende ’n hoëkwaliteit elektroniese weergawe te skep.

Die Hervormer se uitgawes vanaf 1909 is saamgebind in opvolgende volumes. Vanaf hierdie volumes is daar digitale kopieë gemaak. Die feit dat die meeste van die volumes terugdateer tot en met die vroeë 1900’s, beteken dat daar wel sekere uitdagings aan die projek was. Broos papier, swakgebinde volumes en opsporing van vermiste uitgawes sluit van die uitdagings in waarmee UP se digitiseringspan gekonfronteer was. Die projek kon met uitgawes vanaf 1977 nie voortgaan nie, omdat die ingebinde boeke te groot was vir die IA se tafelskandeerders.

Met ’n span van vier mense en 700 werkure, is in totaal 836 uitgawes (27 816 bladsye) van Die Hervormer gedigitiseer. Hierdie 836 uitgawes is nou aanlyn beskikbaar, en kan in ’n verskeidenheid formate afgelaai word. Om hierdie aanlynversameling te besigtig, besoek gerus die volgende skakel: https://archive.org/details/diehervormer.

(Nándor Sarkady is die argivaris van die NHKA, en Nadia Grobler is van UP se digiteringskantoor)